Εν μέσω αντιδράσεων η διαπραγμάτευση Ιράν – Δύσης

Posted on Κυ 27 Οκτ 2013by

rouhaniΟι δηλώσεις του Αγιατολάχ Χασάν Ρουχανί ως νεοεκλεγέντος προέδρου: «Είμαστε έτοιμοι να παρουσιάσουμε περισσότερη διαφάνεια» και «να αυξήσουμε την εμπιστοσύνη μεταξύ του Ιράν και των άλλων χωρών», τον περασμένο Ιούνιο, βρήκε σε φιλοπολεμικό οίστρο και με ελάχιστα συμβιβαστικές διαθέσεις ΗΠΑ, ΕΕ και λοιπούς συμμάχους, οι οποίοι τρεις μέρες πριν τις εκλογές είχαν επιβάλει νέες κυρώσεις στο Ιράν. Ο νέος πρόεδρος εξήγγειλε την πρόθεσή του να περιορίσει το πυρηνικό πρόγραμμα, περιλαμβανομένου του εμπλουτισμού ουρανίου, θέματα μέχρι πρότινος αδιαπραγμάτευτα, τα οποία η Δύση προέβαλε, μεταξύ άλλων, ως αιτίες των κυρώσεων. Ο αποκλεισμός για δεκαετίες έχει προκαλέσει, εκτός από τη διπλωματική απομόνωση της χώρας, μείωση 40% στις εξαγωγές πετρελαίου, μείωση 45% στα κρατικά έσοδα, αύξηση του πληθωρισμού και της ανεργίας και ελλείψεις τροφίμων και φαρμάκων. Θεωρείται, λοιπόν, πιθανό οι συνέπειές του να έστρεψαν υπέρ των διαπραγματεύσεων, μέρος, αν και όχι το σύνολο, του ιρανικού λαού και τον Ανώτατο Πνευματικό Ηγέτη Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.

Διαπραγματεύσεις με το «μεγάλο σατανά»

Στη διάρκεια της 68ης Συνόδου του ΟΗΕ, τον Σεπτέμβριο στη Νέα Υόρκη, ο ιρανός υπουργός εξωτερικών Μοχαμάντ Τζαβάντ Ζαρίφ συναντήθηκε ιδιαιτέρως επί μισή ώρα με τον αμερικανό ομόλογό του Τζον Κέρι, ο οποίος έθεσε επιεικέστερους όρους, ενώ την επομένη, Ρουχανί και Ομπάμα συνομίλησαν τηλεφωνικώς επί 15 λεπτά, πραγματοποιώντας την πρώτη επαφή ηγετών των δύο χωρών από το 1979. Με επίγνωση των αντιδράσεων που ενδέχεται να προκαλέσουν οι διαπραγματεύσεις με τον «μεγάλο σατανά» (όπως αποκαλούσε τις ΗΠΑ ο ηγέτης της επανάστασης του 1979, Αγιατολάχ Χομεϊνί) στο εσωτερικό, ο ιρανός πρόεδρος δείχνει να επιδιώκει σταδιακή προσέγγιση. Πάντως η τακτική του στη Σύνοδο, διπλωματικά και σε επίπεδο βελτίωσης της εικόνας της χώρας παγκοσμίως, θεωρείται επιτυχημένη. «Η επιτυχία του πιθανόν αποτελεί την αιτία των αντιδράσεων του ισραηλινού πρωθυπουργού Μπέντζαμιν Νετανιάχου, ο οποίος προσπαθεί με κάθε μέσον να πείσει την παγκόσμια κοινότητα οτι η συμπεριφορά του Ιράν δεν θα μεταβληθεί και ως εκ τούτου δεν υπάρχει λόγος να γεννηθούν ελπίδες», γράφει το ανεξάρτητο δίκτυο Iran Review.

Δύο μέτρα και σταθμά

Δυσκολία στην «οικοδόμηση αμοιβαίας εμπιστοσύνης» πιθανόν να προκαλέσουν, σύμφωνα με αμερικανούς σχολιαστές, τα διαφορετικά «μέτρα και σταθμά» που ισχύουν για «συμμάχους» των ΗΠΑ. Πακιστάν, Ινδία και Ισραήλ διατηρούν πυρηνικό οπλοστάσιο με την αποδοχή αμερικανών και ευρωπαίων, ενώ Ινδία και Ισραήλ αρνούνται την υπογραφή της Συνθήκης για τη Μη Διάδοση των Πυρηνικών (NPT) και δεν επιτρέπουν επιθεωρήσεις και έλεγχο από τη Διεθνή Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας (IAEA). Το διήμερο 15-16 Οκτωβρίου, πραγματοποιήθηκαν στην Γενεύη συνομιλίες μεταξύ του Ιράν και των «μεγάλων έξι» (P5+1), δηλαδή των μονίμων μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ (Βρετανία, Κίνα, Γαλλία, Ρωσία, ΗΠΑ) συν τη Γερμανία, οι οποίες θα συνεχιστούν στις 7 Νοεμβρίου. Ενώ βρίσκονταν σε εξέλιξη οι συνομιλίες, τις οποίες ανώτερος αμερικανός αξιωματούχος χαρακτήρισε στους «Financial Times» «έντονες, λεπτομερείς, άμεσες και ειλικρινείς», οι οποίες «δύνανται να αποτελέσουν την έναρξη διαπραγματεύσεων που μπορούν να οδηγήσουν σε συμφωνία», η ισραηλινή αεροπορία πραγματοποιούσε ασκήσεις ετοιμότητας για «πιθανές επιθέσεις σε πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν» και ο Νετανιάχου δήλωνε: «Δεν μπορούμε να εγκαταλείψουμε τη λύση ενός προληπτικού χτυπήματος». Επιπλέον, Σαουδική Αραβία και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν αύξηση εξοπλισμών με πυραύλους αμερικανικής κατασκευής αξίας 11 δισ. δολαρίων, προκειμένου «να συνεχίσουν να υπερισχύουν στρατιωτικά έναντι του αντιπάλου Ιράν» και εξέφρασαν την αντίθεσή τους στη συμμετοχή του στις ειρηνευτικές συνομιλίες Γενεύη ΙΙ για την Συρία. Ο αναπληρωτής υπουργός εξωτερικών Αμπάς Αρακχί, σε εκδήλωση για την 68η επέτειο του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ στην Τεχεράνη, την περασμένη Τρίτη, κάλεσε τον Οργανισμό σε μεταρρυθμίσεις που θα «αντικατοπτρίζουν τις μεταβολές στην παγκόσμια τάξη και το ρόλο των αναπτυσσόμενων χωρών». Επίσης, με αφορμή την προεδρία της χώρας στο Κίνημα των Αδεσμεύτων (NAM), αναφέρθηκε στο «δικαίωμα των κρατών να καθορίζουν τη μοίρα τους» και «να απολαμβάνουν νέες τεχνολογίες». Στο μεταξύ, Ιράν και Καναδάς, στην πορεία προς επαναλειτουργία των πρεσβειών στις δύο χώρες, όρισαν εξωτερικούς επιτετραμμένους για την διπλωματική τους εκπροσώπηση -το Ομάν ως πρεσβευτή στον Καναδά και η Ιταλία στο Ιράν.

ΠΗΓΗ: Εφημερίδα “Η Εποχή” Σάββατο 26 Οκτωβρίου 2013

Σχολιάστε

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s