Διεθνής κινητικότητα γύρω από το Ιράν

Posted on Κυ 5 Ιαν 2014by

P5+1 Talks With Iran in Geneva, SwitzerlandΜέ­τω­πα σύ­γκλι­σης και συ­νερ­γα­σίας δη­μιουρ­γεί το Ιράν, με­τά τη συμ­φω­νία της 24ης Νο­εμ­βρίου στη Γε­νεύη, ό­που α­πο­φα­σί­στη­κε πε­ριο­ρι­σμός των κυ­ρώ­σεων της Δύ­σης και πά­γω­μα συ­γκε­κρι­μέ­νων δρα­στη­ριο­τή­των του Ιράν στον το­μέα της πυ­ρη­νι­κής ε­νέρ­γειας. Σε πρω­το­χρο­νιά­τι­κο μή­νυ­μά του, ο πρό­ε­δρος Χα­σάν Ρου­χα­νί κά­λε­σε σε α­νά­πτυ­ξη των πε­ρι­φε­ρεια­κών και διε­θνών σχέ­σεων «με βά­ση την α­ξιο­πρέ­πεια, τη σο­φία και το ρε­α­λι­σμό» και ε­ξέ­φρα­σε την ε­τοι­μό­τη­τα της χώ­ρας του για σο­βα­ρές συ­νο­μι­λίες με τη διε­θνή κοι­νό­τη­τα. Δή­λω­σε ό­τι ε­ξε­τά­ζει ε­πέ­κτα­ση των σχέ­σεων με την Ευ­ρω­παϊκή Ένω­ση και τον Ο­ΗΕ, τό­νι­σε το ρό­λο του Ιράν ως στα­θε­ρο­ποιη­τι­κού πα­ρά­γο­ντα στην πε­ριο­χή και στιγ­μά­τι­σε την «ι­ρα­νο­φο­βία», την ο­ποία ό­πως εί­πε, προ­πα­γαν­δί­ζουν κύ­κλοι που ε­πι­διώ­κουν να α­πο­σπά­σουν την προ­σο­χή α­πό τις ερ­γα­σίες ε­ποι­κι­σμού του Ισραήλ στα κα­τε­χό­με­να πα­λαι­στι­νια­κά ε­δά­φη.

Την πε­ρα­σμέ­νη Δευ­τέ­ρα, σε τρί­το κύ­κλο συ­νο­μι­λιών, ε­μπει­ρο­γνώ­μο­νες α­πό το Ιράν και τα μέ­λη του Συμ­βου­λίου Ασφα­λείας του Ο­ΗΕ (Ρω­σία, Κί­να, Γαλ­λία, Βρε­τα­νία, Η­ΠΑ) συν την Γερ­μα­νία (P5+1), συ­να­ντή­θη­καν προ­κει­μέ­νου να με­λε­τή­σουν μη­χα­νι­σμούς ε­φαρ­μο­γής της αρ­χι­κής συμ­φω­νίας. Εκπρό­σω­ποι της α­με­ρι­κα­νι­κής και της ι­ρα­νι­κής κυ­βέρ­νη­σης δή­λω­σαν ό­τι οι νέες συ­νο­μι­λίες έ­χουν ση­μειώ­σει πρόο­δο, ε­νώ και οι δύο πλευ­ρές προ­βλέ­πουν ο­ρι­στι­κή συμ­φω­νία σε πο­λι­τι­κό ε­πί­πε­δο πριν το τέ­λος Ια­νουα­ρίου. Η πρώ­τη συ­νά­ντη­ση ε­μπει­ρο­γνω­μό­νων, με συμ­με­το­χή του Διε­θνούς Οργα­νι­σμού Ατο­μι­κής Ενέρ­γειας (IAEA), πραγ­μα­το­ποιή­θη­κε στη Βιέν­νη, 9-13 Δε­κεμ­βρίου, ω­στό­σο οι ι­ρα­νοί α­πε­σταλ­μέ­νοι α­πο­χώ­ρη­σαν δια­μαρ­τυ­ρό­με­νοι για α­θέ­τη­ση της συμ­φω­νίας α­πό τις Η­ΠΑ, οι ο­ποίες στο­χο­ποίη­σαν α­με­ρι­κα­νι­κές ε­ται­ρείες και ι­διώ­τες ε­πει­δή κα­τα­στρα­τή­γη­σαν τις κυ­βερ­νη­τι­κές κυ­ρώ­σεις προς το Ιράν. Ο α­με­ρι­κα­νός υ­πουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών Τζον Κέ­ρι σε τη­λε­φω­νι­κή ε­πι­κοι­νω­νία με τον ι­ρα­νό ο­μό­λο­γό του Τζα­βά­ντ Ζα­ρί­φ, προ­σπά­θη­σε να ε­ξο­μα­λύ­νει το κλί­μα. Την Τε­τάρ­τη, ι­ρα­νός βου­λευ­τής υ­πο­στή­ρι­ξε ως α­να­γκαία και «πο­λύ­τι­μη» τη διε­ξα­γω­γή χω­ρι­στών συ­νο­μι­λιών με κά­θε μέ­λος του P5+1, πρό­τα­ση που εί­χε εκ­φρά­σει σύμ­βου­λος του ι­ρα­νού η­γέ­τη Αγια­το­λάχ Αλί Χα­με­νεΐ. Τό­νι­σε, ω­στό­σο, ό­τι θα πρέ­πει να ε­πι­τευ­χθεί συμ­φω­νία που θα λαμ­βά­νει υ­πό­ψη τις συ­νο­λι­κές α­πό­ψεις των έ­ξι.

Ιράν – Ρω­σία συμ­μα­χία;

iran nuclear programΣτα τέ­λη Δε­κεμ­βρίου, ο ε­πι­κε­φα­λής του Οργα­νι­σμού Ατο­μι­κής Ενέρ­γειας του Ιράν (AEOI) και πρώην υ­πουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών, Αλί Ακμπάρ Σα­λε­χί, α­να­κοί­νω­σε δια­πραγ­μα­τεύ­σεις με την Ρω­σία για την κα­τα­σκευή τεσ­σά­ρων μο­νά­δων πα­ρα­γω­γής πυ­ρη­νι­κής ε­νέρ­γειας στο Ιράν. Ο ί­διος φέ­ρε­ται να δή­λω­σε ό­τι «η α­να­στο­λή ε­μπλου­τι­σμού ου­ρα­νίου κα­τά 20% α­πό το Ιράν δεν εί­ναι πα­ρά μια ε­θε­λο­ντι­κή πρά­ξη», διευ­κρί­νι­σε πά­ντως ό­τι η χώ­ρα του δεν δια­θέ­τει ε­γκα­τα­στά­σεις κα­θα­ρι­σμού πλου­τω­νίου για την κα­τα­σκευή πυ­ρη­νι­κών ό­πλων αλ­λά και ό­τι πε­ρι­λαμ­βά­νε­ται στις χώ­ρες που εί­ναι σε θέ­ση να ε­φαρ­μό­σουν την πλή­ρη δια­δι­κα­σία του κύ­κλου πα­ρα­γω­γής πυ­ρη­νι­κών καυ­σί­μων. Ο Σα­λε­χί πρό­σθε­σε ό­τι το Ιράν έ­χει ε­γκα­τα­στή­σει 1.000 φυ­γο­κε­ντρι­στές δεύ­τε­ρης γε­νιάς, τους ο­ποίους ω­στό­σο δεν έ­χει τρο­φο­δο­τή­σει με καύ­σι­μο αέ­ριο ου­ρα­νίου UF6, λό­γω των συ­νε­χι­ζό­με­νων δια­πραγ­μα­τεύ­σεων. Πρό­κει­ται για συ­σκευές ε­μπλου­τι­σμού ι­σο­τό­πων ου­ρα­νίου που α­νέ­πτυ­ξαν αυ­στρια­κοί και γερ­μα­νοί ε­πι­στή­μο­νες με­τά τον 2ο πα­γκό­σμιο πό­λε­μο για λο­γα­ρια­σμό της πρώην Σο­βιε­τι­κής Ένω­σης. Η συμ­φω­νία της 24ης Νο­εμ­βρίου προ­βλέ­πει ό­τι το Ιράν δεν μπο­ρεί, ε­πί έ­ξι μή­νες, να θέ­σει σε λει­τουρ­γία ε­πι­πλέ­ον φυ­γο­κε­ντρι­στές, μπο­ρεί ω­στό­σο να διε­ξά­γει έ­ρευ­νες για την α­νά­πτυ­ξη της τε­χνο­λο­γίας τους. Η συ­νερ­γα­σία με την Ρω­σία α­νά­γε­ται στο 1995, ό­ταν η ε­ται­ρεία Atomstroyexport α­νέ­λα­βε την ο­λο­κλή­ρω­ση της κα­τα­σκευής του πυ­ρη­νι­κού ερ­γο­στα­σίου Μπου­σέρ το ο­ποίο ή­ταν η­μι­τε­λές κα­τά την Ιρα­νι­κή Επα­νά­στα­ση του 1979 και λει­τούρ­γη­σε τον Σε­πτέμ­βριο του 2011. Το συ­γκε­κρι­μέ­νο ερ­γο­στά­σιο στα­μά­τη­σε τη λει­τουρ­γία του την πε­ρα­σμέ­νη ε­βδο­μά­δα για δύο μή­νες, προ­κει­μέ­νου να α­νε­φο­δια­στεί με καύ­σι­μο υ­λι­κό. Ρω­σι­κοί πο­λι­τι­κοί κύ­κλοι έ­χουν το­νί­σει κα­τ’ ε­πα­νά­λη­ψη τα κοι­νά γεω­πο­λι­τι­κά και στρα­τη­γι­κά συμ­φέ­ρο­ντα των δύο χω­ρών, ε­νώ στις αρ­χές του πε­ρα­σμέ­νου έ­τους ο α­να­πλη­ρω­τής πρω­θυ­πουρ­γός Ντι­μί­τρι Ρο­γκό­ζιν εί­χε δη­λώ­σει ό­τι τυ­χόν πο­λι­τι­κές και στρα­τιω­τι­κές δυ­σκο­λίες που θα προ­κλη­θούν στο Ιράν, «θα α­πο­τε­λούν ά­με­ση α­πει­λή για την ε­θνι­κή α­σφά­λεια της Ρω­σίας». Οι δύο χώ­ρες έ­χουν υ­πο­στη­ρί­ξει κοι­νές θέ­σεις σε διε­θνή ζη­τή­μα­τα, ι­διαί­τε­ρα έ­να­ντι των Η­ΠΑ και των συμ­μά­χων τους.

Διε­θνές εν­δια­φέ­ρον για συ­νερ­γα­σία

Την ε­πι­θυ­μία για συ­νερ­γα­σία στην κα­τα­σκευή πυ­ρη­νι­κών ερ­γο­στα­σίων με­τά την ο­ρι­στι­κή συμ­φω­νία με τη Δύ­ση εί­χε εκ­φρά­σει και η Ια­πω­νία στις αρ­χές Νο­εμ­βρίου κα­τά την ε­πί­σκε­ψη του ιά­πω­να υ­πουρ­γού Εξω­τε­ρι­κών στην Τε­χε­ρά­νη. Τη δυ­να­μι­κή ε­πά­νο­δο του Ιράν στις διε­θνείς ε­μπο­ρι­κές συμ­φω­νίες υ­πο­γραμ­μί­ζει η α­πο­κά­λυ­ψη του Reuters ό­τι η Κί­να, α­πό τους με­γα­λύ­τε­ρους α­γο­ρα­στές ι­ρα­νι­κού πε­τρε­λαίου, με­λε­τά αύ­ξη­ση των ει­σα­γω­γών της α­ντί­θε­τα με τους ό­ρους της Γε­νεύης που ε­πι­βάλ­λουν δια­τή­ρη­σή τους στα τρέ­χο­ντα ε­πί­πε­δα, γε­γο­νός που α­να­μέ­νε­ται να δυ­σα­ρε­στή­σει την Ουά­σι­γκτον. Επί­σης, α­πό πη­γές του Πα­κι­στάν διέρ­ρευ­σε η προ­ε­τοι­μα­σία υ­πο­γρα­φής συμ­φω­νίας για την ει­σα­γω­γή 1.000 με­γα­βάτ η­λεκ­τρι­κής ε­νέρ­γειας α­πό το Ιράν, προ­κει­μέ­νου να α­ντι­με­τω­πί­σει τη χρό­νια ε­νερ­γεια­κή κρί­ση που πλήτ­τει την οι­κο­νο­μία της χώ­ρας. Το Χρη­μα­τι­στή­ριο της Τε­χε­ρά­νης ση­μείω­σε άλ­μα 133% μέ­σα στο 2013, κα­θώς οι δια­πραγ­μα­τεύ­σεις του προέ­δρου Ρου­χα­νί δη­μιούρ­γη­σαν ελ­πί­δες στους ι­ρα­νούς ε­πεν­δυ­τές. Η ε­πί­τευ­ξη συμ­φω­νίας θα αυ­ξή­σει το πραγ­μα­τι­κό Α­ΕΠ κα­τά 3,7% για το 2014-15. Σε α­ντί­θε­τη πε­ρί­πτω­ση, υ­πο­λο­γί­ζε­ται πτώ­ση 4% για το ί­διο διά­στη­μα και ε­πι­πλέ­ον 3,3% το 2015-16. Την πε­ρα­σμέ­νη Πέ­μπτη, σει­σμός 5,5 βαθ­μών της κλί­μα­κας Ρί­χτερ στο -σει­σμο­γε­νές- Νό­τιο Ιράν, εί­χε ως α­πο­τέ­λε­σμα το θά­να­το του­λά­χι­στον ε­νός αν­θρώ­που, τον τραυ­μα­τι­σμό πε­ρί­που 30 και ζη­μιές σε σπί­τια.

ΠΗΓΗ: Εφημερίδα “Η Εποχή” Σάββατο 4.1.2014

Σχολιάστε

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s